bijdrage Joost Vander Auwera en Pauline Van der Zee

20130122 078

Antwerps kabinet 17e eeuw

Vroeger werd onder de hoede van wijlen Mw Bruynincx in haar museumreserves een heel zeldzaam Antwerps kabinet ontdekt uit de 17de eeuw waarvan de paneeltjes niet met schilderijtjes zijn  versierd zoals gebruikelijk, maar met figuratie in het veel zeldzamere borduurwerk uit de tijd. Het vergde toen restauratie (geen perfecte maar herstelbare toestand) maar het is zeker een uitzonderlijk object. Ben heel blij dat dit kostbaar object teruggevonden en bewaard is.  Zit er geen borduurwerk op de binnendeuren? Is vrij uitzonderlijk en zou een wetenschappelijk artikel verdienen van Antwerpse-kabinet-specialiste Prof. Dr. Ria Fabri   (UA en conservator Onze-Lieve-Vrouwekathdraal Antwerpen).

Joost Vander Auwera,  Senior curator, Sectiehoofd a.i., Koninklijke Musea voor Schone Kunsten Brussel

.

Het Antwerpse kabinet is altijd een buitenbeentje geweest in het depot van de Etnografische Verzamelingen van de UGent (EVUG). Wat kwam dat kastje daar doen? De collectie, die door prof. Frans Olbrechts in de jaren ‘30 werd samengesteld, was toch gericht op niet-Europese kunst? Dit kabinet heeft echter ontegensprekelijk een westers karakter.

Antwerpen was in de zeventiende eeuw een toonaangevend centrum voor de vervaardiging van kunstkasten. Dit kabinetje heeft inderdaad prachtig borduurwerk. Europese landschappen zijn niet alleen op de lades maar ook op de binnenkant van de deuren afgebeeld. Eén van die paneeltjes zit los, laden schuiven niet altijd gemakkelijk, maar dat is niet onoverkomelijk. De spiegels van de kleine toneelscène, die achter de deur van het middenpaneel verborgen zit, zijn wel aan herstel toe. Hier in dit deel liggen ook nog een beschreven vel papier en paar snippers die vermoedelijk uit 1800 dateren. . Hoe kon dit kabinet in het depot van EVUG ontdekt worden? We kunnen het Elze Bruyninx helaas niet meer vragen. Maar zo vreemd is het toch weer niet, als we ervan uitgaan dat in 1943 Olbrechts de eerste in Europa was die het vak museumkunde introduceerde. Dergelijke kabinetjes liggen immers aan de oorsprong van de huidige musea. Ze waren bedoeld om het verre en vreemde in handbereik te brengen. Een verzamelaar(ster) uit de zeventiende eeuw heeft hierin zijn of haar kostbaarheden opgeborgen. Vaak zaten er artefacten uit verre streken of fossielen, munten en edelstenen in de fraai versierde lades van zo’n kunstkast. Zo werd destijds de kennis van de wereld in één kast gevat. . Rond dit thema wil het platform van de Gentse Universitaire Musea (GUM – werktitel) in de toekomst een gezamenlijke tentoonstelling organiseren waarin ook het Antwerpse kabinet zal figureren. Bezoekers maken dan een reis door de tijd aan de hand van de geheime collectiestukken van de Universiteit Gent.
.
Pauline Van der Zee, Etnische verzamelingen

 

One thought on “bijdrage Joost Vander Auwera en Pauline Van der Zee

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s