Museum Morfologie / Faculteit Diergeneeskunde (Merelbeke)

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (145)

sfeerbeeld van het bureel van de hoefsmeden bij Grote Huisdieren, campus Faculteit Diergeneeskunde (Merelbeke)

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (144)

detail van de werkplaats van de hoefsmeden (overzicht hoefijzers), Heelkunde van de Grote Huisdieren, campus Faculteit Diergeneeskunde (Merelbeke)

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (143)

detail van de werkplaats van de hoefsmeden (overzicht hoefijzers, stand afwijkingen van het paard, anatomie van de paardenhoef), Heelkunde van de Grote Huisdieren, campus Faculteit Diergeneeskunde (Merelbeke)

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (142)

De vakgroep Heelkunde van de grote huisdieren coördineert sinds enkele jaren de opleiding “Horse Rescue and Emergency” waarbij de brandweer en dierenartsen leren samenwerken om volgens een gestandaardiseerd protocol paarden uit noodsituaties te redden. Na een theoretische inleiding wordt “ten velde” een noodsituatie nagebootst met behulp van een levensgroot ‘dummy’ paard van 350 kg en wordt aangeleerd hoe het dier op een veilige en humane manier gered kan worden. Via “onderwijsvernieuwingsprojecten” kon deze dummy aangekocht worden waardoor alle studenten Optie paard en het betrokken personeel van de klinieken grote huisdieren een gepaste opleiding kunnen genieten.

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (139)

Golfkart gesponserd via het “Horse Rescue” project om het ‘dummy’ paard te verplaatsen binnen de faculteit. Tevens het ideale transportmiddel van de decaan bij speciale gelegenheden.

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (137)

Hoek in de onderzoekshal voor kreupelheidsonderzoek van het paard. Het bord is een souvenir van de vroegere campus op het Casinoplein.

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (134)

Sfeerbeeld van de laterale verdeelgang tussen de verschillende klinieken grote huisdieren op de campus van de Faculteit Diergeneeskunde. Links bevinden zich de stallen waar de patiënten worden gehuisvest, rechts alles wat met de eigenlijke verzorging van de dieren te maken heeft (inclusief kliniekauditoria). Op geregelde afstanden zijn branddeuren aanwezig die in geval van brand automatisch een sectie afsluiten.

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (135)

Stalling van de patiënten in één van de klinieken grote huisdieren. De paarden krijgen dagelijks de nodige beweging indien hun gezondheidstatus en de weersomstandigheden het toelaten.

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (133)

Stalling van de patiënten in één van de klinieken grote huisdieren. Met behulp van een ingebouwd ondergronds mestkettingsysteem (luikjes in de grond) kunnen de stallen vlot gereiningd worden.

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (124)

Bronzen bas-reliëf van Geo Verbanck (1881-1961), gedateerd van 1936. Het werk hing oorspronkelijk op de campus diergeneeskunde op het Casinoplein (kant Coupure rechts) en is mee verhuisd naar de inkomhal van de Vakgroep Heelkunde. G. Verbanck ontwierp tal van andere kunstwerken in de oude campus diergeneeskunde en het “Huldemonument van de Gebroeders Van Eyck” aan de Sint-Baafskathedraal.

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (115)

Toegang tot het Museum Morfologie. Boven de ingang zwemmen twee dolfijnsoorten, een tuimelaar en bruinvis. In de zaal vallen meteen de volwassen olifant en giraffe, beide met een kalf, op. In de gang staan kijkkasten met preparaten uit de diergeneeskundige pathologie.

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (110)

Anatomische studie van het rund door Gerda Fassin. Dit monumentale eindstudiewerk van de Koninklijke Academie van Schone Kunsten te Gent werd in 1976 gemaakt in de faculteit diergeneeskunde aan het Casinoplein en gedoneerd aan de Vakgroep Morfologie in 2013.

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (112)

anatomische studie van het rund door Gerda Fassin

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (108)_1

Ingang van het Museum Morfologie met links de bronzen plaket van de stichter van het museum, professor emeritus en voormalig decaan Henri Lauwers. De centrale plaats van het museum wordt ingenomen door het skelet van de Aziatische olifant Chitta, die in 1969 werd geboren in Zwitserland. In 1974 werd ze aangekocht door het het Wiener circus en reisde het hele land door. In 1999 werd ze in de universitaire dierenkliniek geëuthanaseerd omdat ze niet langer in staat was rechtop te staan door artrose en zoolproblemen. Sinds 2005 pronkt haar gemonteerd skelet in het museum. Op de achtergrond bemerkt men het schilderij van de oppervlakkige spierlagen van het paard, geschilderd door Karel De Bondt in 1939. De schilder en architect kwam in de periode van de Tweede Wereldoorlog anatomische dissecties schetsen op het Casinoplein ter voorbereiding van didactische platen. Het verhaal zegt dat de kunstenaar werd betaald met het vlees van zijn modellen.

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (107)

Kijkkast in het Museum Morfologie met preparaten die het hart van de verschillende huisdieren demonstreert. Uitzondering vormt het hart rechtsboven dat het hart van een mens toont. Het merendeel zijn plastinaten, een nieuwe conservatiettechniek uit de jaren 70, uitgevonden door een Duitse anatoom-patholoog (Gunther Von Hagens). Boven de kast zwemt een mannelijke zeehond. Dit dier spoelde dood aan ter hoogte van de Belgische kust na een aanvaring met een boot, woog 170 kg en was iets meer dan 2m lang. De beer zittend naast de kast, is één van de oudste skeletten uit de collectie. De restanten van de schotwonde waardoor hij aan zijn eind kwam, zijn nog zichtbaaar op het skelet.

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (106)

Sfeerbeeld uit de zaal van het Museum Morfologie.
Opgestelde skeletten van een schoenbekooievaar, flamingo, eend en zeeleeuw, geflankeerd door de schedel van een buffel. De buffel dateert uit de beginjaren van de collectie en is afkomstig van de Zoo van Antwerpen.

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (100)

De giraffe Juliette werd in 1980 in Duitsland geboren. In 1986 verhuisde ze naar Bellewaerde park waar ze in totaal 9 maal beviel. Haar laatste kalf werd geboren in 2002. Ze overleed plots in 2003 door een zeldzame mesenteriumtorsie waarbij de darmen door een draaiing worden afgesnoerd. De doodsoorzaak werd vastgesteld door Prof. Paul Simoens tijdens een autopsie op de faculteit diergeneeskunde. Rechts het skelet van een vrouwelijk edelhert en de grotere okapi. De okapi werd geschonken door een oud-student Dr. Lanckriet in 1958 naar aanleiding van het 25 jarig bestaan van de Veeartsenijschool. Dr. Lanckriet was op dat moment werzaam in Stanleystad. De okapi overleed aldaar in de Zoo. “Het ontvleesde kadaver werd in de grond gestopt waar mieren voor de totale reiniging en de warmte voor de ontvetting zorgen.” Aldus prof Deregt (eerste professor in de diergeneeskundige anatomie in Gent) in het lustrumnummer van de Mededelingen der Veeartsenijschool van de Rijksuniversiteit Gent uit 1958.

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (92)

Didactische gipspreparaten gebruikt als demonstratief model voor de leeftijdsschatting van het paard aan de hand van het gebit (Docteur Auzoux, France). Sinds 2010 is het chippen ter identificatie van een paard verplicht en is fraude over bijvoorbeeld de leeftijd van het dier bij de verkoop moeilijker. Voorheen was leeftijdsschatting een belangrijke maar moeilijke taak van dierenartsen op markten om bedrog te voorkomen.

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (84)

didactische plaat van de anatomie van de voet en hoef van het paard, geschilderd door Karel De Bondt

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (83)

sfeerbeeld van een gangpad in het Museum Morfologie

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (81)

Kijkkasten in het Museum Morfologie met preparaten die de teratologie, de studie van de ontstaanswijze van aangeboren afwijkingen, demonstreert. Centraal een opgezet preparaat van een tweekoppige big.

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (78)

opsplitsende wervelkolom van een tweekoppig kalf

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (75)

Skeletpreparaat van een kalf met een dubbel as-skelet (twee koppen, wervelkolommen enstaarten). Een dergelijke afwijking is het resultaat van een onvolledige splitsing tijdens de vroege embryonale ontwikkeling. Slechts een gedeelte van het embryo raakt opgesplitst (in dit geval kop en wervelkolom). Een volledige splitsing zou geresulteerd hebben in de vorming van een eeneiige tweeling.
Dit skelet werd koud geprepareerd en niet afgekookt zoals gebruikelijk is voor het prepareren van skeletten. Hierdoor zijn de onvolgroeide beenderen die nog groeischijven bevatten niet uit elkaar gevallen. Dankzij deze methode zijn ook de kraakbeenschijven in het kniegewricht (menisci), de gewrichtsbanden (ligamenten) en de klauwen bewaard gebleven. Nadien werd het skelet met witte verf overschilderd.
Dateert van ca 1955.

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (73)

kijkkast in het Museum Morfologie met als thema: skeletmorfologie van katachtigen

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (66)

Deze opstelling illustreert de vergelijkende anatomie tussen het skelet van de mens en het paard. Deze skeletmontage is een uitzonderlijk grote, vrijstaande montage. Het skelet wordt niet ondersteund door externe steunpunten, wat het een technisch hoogstandje betekent. Het volledige skelet steunt met andere woorden uitsluitend op de gemonteerde benen van het paard. De wervelkolom van zowel de ruiter als het paard wordt doorheen het wervelkanaal ondersteund door een metalen staaf met een diameter van 10mm. Alle verbindingen tussen de beenderen bestaan uit cyanoacrylaat- en epoxylijmen. Het kraakbeen werd vervangen door replica’s uit epoxyhars. De volledige montage is gemonteerd op een houten sokkel met spots. Dit skelet werd eind 1994 gemonteerd door Jan Cools (°1956 – +2001). Hij noteerde dat het paard een natuurlijke dood stierf op 17 september 1991. Hij prepareerde het skelet met behulp van enzymen uit waspoeders en ontvette het met trichloorethyleen. Het skelet van de mens werd aangeschaft in de handel maar is waarschijnlijk samengesteld uit meerdere preparaten. Het bekken lijkt afkomstig van een man terwijl de schedel eerder vrouwelijke eigenschappen heeft. De montage nam twee maanden in beslag. Boven, op de achtergrond, bemerkt men een gemonteerd skelet van een varaan. Links ervan bevindt zich het schouderblad van potvis Theofiel die in februari 2012 strandde in Heist. Het team van het museum verzamelde de onderkaak, enkele wervels en deze flipper. Staand op de schildersezel is een gemonteerd skelet opgesteld van een maanvis aangespoeld aan de Belgische kust. Het betreft een jong en dus klein exemplaar.

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (68)

Sfeerbeeld van de zaal van het Museum Morfologie. Aan het plafond zijn taltijke vogelsketten opgehangen, o.a. van een reiger (typisch vliegend met gebogen hals) en ooievaar (typisch met gestrekte hals) en pelikaan.

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (131)Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (73)

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (70)

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (62)

Sfeerbeeld van het Museum Morfologie. Links in beeld het skelet van een dromedaris, op de kast staan de skeletten van een hond, capibara en reebok (van links naar rechts). In de kijkkasten worden vaatafgietsels en plastinaten gedemonstreerd, hier in het bijzonder over de thema’s voortplantings- en ademhalingsstelsel.
De plastinatiemethode is een conservatiemethode waarbij al het water uit de weefsels wordt vervangen door aceton, waarna het aceton op zijn beurt wordt vervangen door kunsthars (silicone). Na het uitharden van de kunststof is het preparaat droog, elastisch en permanent houdbaar. Het is een relatief nieuwe techniek, op punt gesteld door de Duitse anatoom Gunther Von Hagens in 1977.
Met de afgietseltechniek worden driedimensionale replica’s gemaakt van lichaamsholten (vb: buikholte) en holle organen (vb: bloedvaten). Daartoe wordt een kunsthars onder vloeibare vorm (monomeer) ingespoten. Wanneer de hars uitgehard is (gepolymeriseerd), worden de omgevende weefsels opgelost met sterke corrosieven (kaliumhydroxide-oplossing).

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (65)

kijkkasten in het Museum Morfologie waarin de anatomie van vogels wordt gedemonstreerd

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (58)

De onderkaken van de grootste walvis die aanspoelde aan de Belgische kust sinds 1827.

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (56)

schilderij “De diepe spierlaag van het paard” van Karel De Bondt (1943) boven de ingang naar het Museum Morfologie

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (53)

Ad valvas borden voor de studenten diergeneeskunde aan de ingang van het Auditorium maximum. Daarboven het didactisch schilderij : “Middelste spierlaag van het paard” van Karel De Bondt (1940).

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (51)

drie-dimensionale foto van een hondenschedel uit de anatomische collectie van het Museum Morfologie

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (48)

gemonteerd skelet van een paard in het snijzaalcomplex van de faculteit diergeneeskunde

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (46)

Toegang tot het anatomisch amfitheater waar prosecties worden gedemonstreerd. Boven de ingang de Latijnse spreuk, vrij vertaald: “Hier is de plaats waar de dood blij is het leven te helpen”. Rechts is een deel van de onderkaken van de potvis Theofiel zichtbaar.

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (47)_1

schilderij “Skeletstudie van ganzen” van Gerda Fassin (ca. 1976) boven de ingang van het anatomisch amfitheater

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (36)

anatomisch amfitheater waar de studenten prosecties van de huisdieren gedemonstreerd krijgen, hier met een skelet van een paard

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (32)

didactisch model van de anatomie van de kat in de dissectiezaal

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (21)

Dissectiezaal diergeneeskundige morfologie waar de studenten snijpractica volgen.
Bache van de tentoonstelling “Van paardenmiddel tot paardendokter”, een samenwerking tussen de faculteit diergeneeskunde en de stad Waregem. De tentoonstelling liep in april-mei 2011 in Waregem en tijdens de Gentse Feesten 2011 in het peristilium van de Aula in de Volderstraat.

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (43)Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (40)Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (12)

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (7)

dissectiezaal diergeneeskundige morfologie waar de studenten snijpractica volgen

Dierengeneeskunde_20130517_fotoBeNN (1)_1

De wervels van potvis Theofiel liggen klaar voor de montage. De walvis strandde in februari 2012 in Heist. Het ging om een jong mannetje van ruim 13 m lang.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s